Amazon đang mua số lượng lớn sách cũ, quét chúng để phục vụ huấn luyện AI, rồi phá hủy bản gốc. Thông tin này bắt đầu lan truyền từ tháng 8/2026 sau khi một cuộc điều tra của 404 Media theo dõi một lô hàng sách hiếm đến một cơ sở của Amazon ở Nevada.
📌 Thông tin nhanh
- Chủ đề: AI + Crypto
- Tổng hợp từ: 6 nguồn
- Cập nhật: 24/08/2026
Amazon đang mua số lượng lớn sách cũ, quét chúng để phục vụ huấn luyện AI, rồi phá hủy bản gốc. Thông tin này bắt đầu lan truyền từ tháng 8/2026 sau khi một cuộc điều tra của 404 Media theo dõi một lô hàng sách hiếm đến một cơ sở của Amazon ở Nevada. Vụ việc này tiếp nối những lo ngại về cách các công ty AI thu thập dữ liệu.
Diễn biến
Theo 404 Media, một người bán sách đã nghi ngờ đơn hàng 1.000 cuốn sách trên Biblio (một chợ sách trực tuyến) là cho một công ty AI. Họ đã bí mật gắn một thiết bị AirTag vào một cuốn sách và theo dõi nó đến kho hàng LAS8 của Amazon ở North Las Vegas. Tại đây, sách bị tháo gáy và quét trang, sau đó bị phá hủy 404media.co. Một nhân viên Amazon chia sẻ trên diễn đàn nội bộ rằng công việc của họ là quét sách, và quy trình này không gây áp lực futurism.com.
Amazon xác nhận việc mua sách thông qua các kênh thương mại để phát triển sản phẩm và dịch vụ, nhưng không cung cấp thêm chi tiết về quy mô chương trình, sản phẩm sử dụng dữ liệu quét, hay việc sàng lọc sách hiếm trước khi phá hủy inc.com. Các báo cáo cho thấy hoạt động này đã diễn ra từ năm 2024 inc.com.
Ở một diễn biến khác, một nghiên cứu của Originality.ai cho thấy 63% sách tôn giáo trên Amazon có khả năng được viết bởi AI, với tỉ lệ cao nhất là sách về phù thủy (78%) và Ấn Độ giáo (76%) decrypt.co. Nghiên cứu này phân tích các yếu tố như mô tả sách, tiểu sử tác giả, và đoạn trích mẫu, đánh giá bằng thang điểm 50 trở lên là "có khả năng do AI viết". Pew Research cũng cho biết 35% nội dung web được đăng sau khi ChatGPT ra mắt (tháng 11/2022) có dấu hiệu được viết bởi AI decrypt.co.
Các nguồn nói gì
Decrypt dẫn báo cáo của Originality.ai, cho biết 63% sách tôn giáo trên Amazon có khả năng do AI viết, nhấn mạnh tỉ lệ cao nhất ở sách về phù thủy (78%) và Ấn Độ giáo (76%) decrypt.co. Publishers Weekly cũng đưa tin về nghiên cứu này, lưu ý rằng sách do AI viết thường rẻ hơn và ngắn hơn publishersweekly.com.
Pew Research cho biết 35% nội dung web được đăng sau tháng 11/2022 có dấu hiệu do AI viết, tăng từ 10% vào năm 2021 decrypt.co. Họ nhận thấy các trang web ".com" có tỉ lệ nội dung AI cao gấp 10 lần so với ".edu" hoặc ".gov", và gấp đôi so với ".org".
Cả 404 Media và Inc. đều đưa tin về việc Amazon mua sách, quét và phá hủy chúng, với Inc. trích dẫn một tuyên bố từ Amazon rằng họ mua sách để cải thiện sản phẩm và dịch vụ inc.com. Futurism cũng đưa tin về vấn đề này, nhấn mạnh sự phẫn nộ của cộng đồng mạng futurism.com.
Vì sao đáng chú ý
Việc Amazon mua sách, quét và phá hủy chúng đặt ra câu hỏi về đạo đức và tính bền vững của việc phát triển AI. Việc sử dụng sách hiếm và có giá trị để huấn luyện AI làm dấy lên lo ngại về việc bảo tồn di sản văn hóa. Đồng thời, xu hướng AI viết sách và tạo nội dung web ngày càng tăng cho thấy sự thay đổi lớn trong cách chúng ta sản xuất và tiêu thụ thông tin. Việc 63% sách tôn giáo trên Amazon có khả năng do AI viết (theo Originality.ai) cho thấy AI đang thâm nhập vào nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống.
Với người đọc Việt Nam
Hiện tại, người dùng Việt Nam không thể trực tiếp sử dụng dịch vụ quét sách của Amazon, cũng như không bị ảnh hưởng trực tiếp bởi chính sách mua sách cũ của họ. Bài gốc không đề cập đến việc Amazon có mở rộng dịch vụ này ra ngoài thị trường Mỹ hay không.
Các lập trình viên AI và chuyên gia xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP) tại Việt Nam cần đặc biệt lưu ý đến nguồn dữ liệu huấn luyện mô hình. Việc Amazon phá hủy sách gốc sau khi quét cho thấy chất lượng và tính xác thực của dữ liệu đầu vào là yếu tố then chốt, đồng thời đặt ra vấn đề về quyền tác giả và bản quyền.
Ngay lúc này, các nhà nghiên cứu và lập trình viên nên tập trung vào việc xây dựng bộ dữ liệu huấn luyện AI từ các nguồn mở, hoặc tự thu thập dữ liệu một cách hợp pháp và có trách nhiệm. Đồng thời, cần theo dõi sát sao các xu hướng phát triển AI trên thế giới để có hướng ứng dụng phù hợp với bối cảnh Việt Nam.
Nguồn tham khảo
- Decrypt — 63% of Religious Books on Amazon Are Likely AI-Written, Study Finds
- Decrypt — A Third of the Post-ChatGPT Web Is AI-Written, Pew Finds
- publishersweekly.com — AI Invades Religion Books on Amazon - Publishers Weekly
- 404media.co — We Tracked a Shipment of Rare Books. It Ended at an Amazon AI Training Facility - 404 Media
- inc.com — Amazon Is Buying Up Older Books and Destroying Them After Scanning. The Orders Go Back to 2024 - inc.com
- futurism.com — Amazon Caught Destroying Rare Books to Train AI - Futurism
